จังหวัดสมุทรปราการ
Uncategorized

จังหวัดสมุทรปราการ

จังหวัดสมุทรปราการ

 

จังหวัดสมุทรปราการ

 

จังหวัดสมุทรปราการเป็นจังหวัดที่มีความสำคัญมาแต่โบราณ เนื่องจากที่ตั้งนั้นเป็นเขตยุทธศาสตร์ทางน้ำ “สมุทรปราการ” มาจาก คำว่า “สมุทร” ซึ่งแปลว่าทะเล และ “ปราการ” ที่แปลว่า กำแพง จึงมีความหมายโดยรวมว่า “กำแพงริมน้ำ”

ย้อนหลังไป 800 ปีเศษ ชนชาติขอมซึ่งมีความรุ่งเรืองอยู่ในขณะนั้น ได้สร้างเมืองพระประแดงบริเวณปากแม่น้ำเจ้าพระยา เพื่อเป็นเมืองหน้าด่าน ต่อมาแผ่นดินในบริเวณนั้นได้งอกออกไปทางทะเลทิศใต้ แถบตำบลปากคลองบางปลากดทางฝั่งขวาของแม่น้ำเจ้าพระยา และบริเวณตำบล บางด้วน บางหมู และบางนางเกรง ทางฝั่งซ้าย

ทำให้เมืองพระประแดง มีความสำคัญลดลงเนื่องจากปากแม่น้ำ ประมาณปี พ.ศ. 2163-2171 พระเจ้าทรงธรรม กษัตริย์แห่งกรุงศรีอยุธยา ได้โปรดให้สร้างเมืองสมุทรปราการขึ้นใหม่ เพื่อเป็นเมืองปากน้ำของกรุงศรีอยุธยา เนื่องจากกรุงศรีอยุธยา ได้ทำการค้าขายกับชาวฮอลันดา และทรงพระราชทานที่ดินบริเวณคลองบางปลากด ให้ชาวฮอลันดาไว้เป็นเมืองการค้า ซึ่งเรียกว่า “นิวอัมสเตอร์ดัม”

ปี พ.ศ.2306 สมัยกรุงธนบุรีเป็นสมัยที่สร้างราชธานีใหม่ สมเด็จพระเจ้าตากสิน จึงโปรดฯให้รื้อกำแพงเมืองพระประแดงเดิมที่ราษฏร์บูรณะ เพื่อไปสร้างกำแพงพระราชวัง เมืองพระประแดงจึงสิ้นซากนับแต่นั้นมา
ปี พ.ศ. 2352 สมัยกรุงรัตนโกสินทร์ พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ทรงเห็นความสำคัญที่จะต้องสร้างเมืองทางชายฝั่ง เพื่อป้องกันศัตรูที่จะรุกล้ำมาจากทางทะเลสู่แม่น้ำเจ้าพระยา ซึ่งเดิมมีเมืองพระประแดงและเมืองสมุทรปราการเป็นเมืองหน้าด่าน

และอยู่ในสภาพทรุดโทรมมาก พระองค์ทรงดำริที่จะบูรณะเมืองพระประแดง ซึ่งอยู่ทางด้านขวาของแม่น้ำเจ้าพระยา ระหว่างเมืองสมุทรปราการและกรุงเทพฯ จึงโปรดให้สมเด็จพระบวรราชเจ้ามหาสุรสิงหนาท ลงสำรวจพื้นที่ปากน้ำเจ้าพระยา เพื่อสร้างเมืองขึ้นใหม่และสร้าง “ป้อมวิทยาคม”  ที่ฝั่งซ้ายของแม่น้ำ

จังหวัดสมุทรปราการ

รัชสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย รัชกาลที่ 2 ทรงดำเนินการสร้างป้อมที่สำคัญหลายป้อม และทรงพระราชทานนาม ใหม่ว่า “เมืองนครเขื่อนขันธ์” และทรงมีพระมหากรุณาธิคุณให้อพยพครอบครัวมอญ โดยมีชายฉกรรจ์ประมาณ 300 คนซึ่งมีพระยาเจ่งเป็นผู้นำจากเมืองปทุมธานีมาอยู่ ณ เมืองนครเขื่อนขันธ์ เพื่อเป็นกำลังสำคัญในการรักษาเมืองนอกจากการสร้างเมืองนครเขื่อนขันธ์แล้ว พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย ยังทรงสร้างเมืองสมุทรปราการขึ้นมาใหม่อีกเมืองหนึ่ง

เนื่องจากทรงไม่ไว้วางใจญวนนัก และเมืองสมุทรปราการเองก็เป็นเมืองที่อยู่ติดกับทะเลมากกว่า ทรงโปรดให้สร้างป้อมเพิ่มอีกจำนวน 6 ป้อมทั้งด้านซ้าย และขวาของแม่น้ำเจ้าพระยา สมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 6 ทรงเปลี่ยนชื่อเมืองนครเขื่อนขันธ์กลับเป็น “เมืองพระประแดง” ดัง เดิม เพราะยังคงบริเวณเดิมของพระประแดง และในปี พ.ศ.2459 ทรงเปลี่ยนคำว่าเมืองเป็นจังหวัด เมืองสมุทรปราการจึงเปลี่ยนสภาพเป็น “จังหวัดสมุทรปราการ” ประกอบด้วยอำเภอสมุทรปราการ อำเภอบ่อ อำเภอบางพลี และอำเภอสีชัง และเมืองพระประแดงเป็น จังหวัดพระประ แดง ประกอบด้วยอำเภอพระประแดง อำเภอพระโขนง และ อำเภอราษฎร์บูรณะ

ปี พ.ศ.2475 ในสมัยพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 7 เกิดวิกฤตการณ์เศรษฐกิจตกต่ำทั่วโลก รัฐบาลต้องประหยัดการใช้จ่ายเงินของแผ่นดิน จึงโปรดฯให้ยุบจังหวัดพระประแดงขึ้นกับจังหวัดสมุทรปราการ อำเภอพระโขนงขึ้นกับจังหวัดพระนคร และอำเภอราษฎร์บูรณะขึ้นกับจังหวัดธนบุรี ปี พ.ศ. 2485 ได้มีพระราชบัญญัติรวมจังหวัดพระนคร ธนบุรี สมุทรปราการ

และนนทบุรีเข้าไว้ด้วยกัน รวมเรียกว่า นครบาล กรุงเทพฯ ธนบุรี และในปี พ.ศ. 2486 มีการปรับปรุงระเบียบการปกครองใหม่ ยุบจังหวัดสมุทรปราการขึ้นกับจังหวัดพระนครและในวันที่ 9 พฤษภาคม พ.ศ. 2489 จังหวัดสมุทรปราการได้แยกออกจากจังหวัดพระนครตราบจนทุกวันนี้ สมุทรปราการ หรือ เมืองปากน้ำ มีชื่อเรียกอีกชื่อหนึ่งว่า เมืองพระประแดง ห่างจากกรุงเทพฯ ประมาณ 29 กิโลเมตร

สร้างขึ้นในสมัยกรุงศรีอยุธยา ตั้งอยู่ปลายสุดของแม่น้ำเจ้าพระยา ทางด้านเหนือของอ่าวไทย มีพื้นที่ประมาณ 1,004 ตารางกิโลเมตร จังหวัดสมุทรปราการแบ่งเขตการปกครองออกเป็น5 อำเภอ และ 1 กิ่งอำเภอ ได้แก่ อำเภอเมืองสมุทรปราการ อำเภอพระประแดง อำเภอบางพลี อำเภอบางบ่อ อำเภอพระสมุทรเจดีย์ และกิ่งอำเภอบางเสาธง

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องที่ต้องการถูกทำเครื่องหมาย *

Back To Top