มหาวิทยาลัยขอนแก่น
Uncategorized

มหาวิทยาลัยขอนแก่น

มหาวิทยาลัยขอนแก่น

 

มหาวิทยาลัยขอนแก่น

 

ประวัติ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

ยุคที่หนึ่ง : ยุคแห่งการก่อตั้งและขยายตัวของมหาวิทยาลัย

เป็นช่วงเวลาที่ค่อนข้างยาวนานเกือบ ๒ ทศวรรษ อยู่ในช่วงปี พ.ศ. ๒๕๐๗-๒๕๒๖ ในช่วงเวลานี้เป็นช่วงเวลาแห่งการก่อตั้งและการขยายตัวของมหาวิทยาลัยอย่างต่อเนื่อง
มหาวิทยาลัยขอนแก่น (อังกฤษ: Khon Kaen University; อักษรย่อ: มข., KKU.)

เป็นสถาบันอุดมศึกษาแห่งแรกของภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ก่อตั้งขึ้นตามนโยบายการขยายการศึกษาระดับอุดมศึกษาสู่ส่วนภูมิภาคตามแผนพัฒนาเศรษฐกิจฉบับที่ ๑ ของประเทศ โดยมีจุดมุ่งหมายเพื่อพัฒนากำลังคนและองค์ความรู้เพื่อการแก้ปัญหาให้กับภาคตะวันออกเฉียงเหนือซึ่งเป็นภูมิภาคที่มีพื้นที่ขนาดใหญ่

และมีประชากรเป็น ๑ ใน ๓ ของประเทศ ในแต่ละปีต้องเผชิญกับปัญหาภัยแห้งแล้งและผลผลิตทางภาคการเกษตรไม่ดีอย่างต่อเนื่อง อีกทั้งยังมีประชากรที่ยากจนอาศัยอยู่เป็นจำนวนมาก พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร และสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ ได้เสด็จพระราชดำเนินมาทรงเปิดมหาวิทยาลัยขอนแก่นอย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ ๒๐ ธันวาคม พุทธศักราช ๒๕๑๐ และได้พระราชทานพระราชดำรัสความตอนหนึ่งว่า

“การตั้งมหาวิทยาลัยขอนแก่นเพิ่มขึ้นอีกแห่งหนึ่งนั้นเป็นคุณอย่างยิ่ง เพราะทำให้การศึกษาชั้นสูงขยายออกไปถึงภูมิภาคที่สำคัญที่สุดส่วนหนึ่งของประเทศ ซึ่งต่อไปจะเป็นผลดีแก่การพัฒนา ยกฐานะความเป็นอยู่ของประชาชนในภูมิภาคนี้เป็นอย่างยิ่ง ความสำเร็จในการตั้งมหาวิทยาลัยขอนแก่นจึงเป็นความสำเร็จที่ทุกคนควรจะยินดี”

ในปี พ.ศ. ๒๕๐๕ รัฐบาล จอมพล สฤษดิ์ ธนะรัชต์ เป็นนายกรัฐมนตรี ได้มีมติให้จัดตั้งสถาบันการศึกษาชั้นสูง ด้านวิศวกรรมศาสตร์ และเกษตรศาสตร์ ขึ้นที่จังหวัดขอนแก่น โดยได้เสนอชื่อสถาบันแห่งนี้ว่า “สถาบันเทคโนโลยีขอนแก่น” และเสนอชื่อเป็นภาษาอังกฤษว่า “Khon Kaen Institute of Technology” มีชื่อย่อว่า K.I.T.

หลังจากนั้นได้เปลี่ยนชื่อสถาบันเป็น “มหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ” มีชื่อย่อว่า “North-East University หรือ N.E.U” เนื่องจากขณะนั้นยังไม่มีหน่วยราชการใด ที่จะรับผิดชอบการดำเนินการศึกษาระดับมหาวิทยาลัยโดยตรง รัฐบาลจึงได้มีมติให้สภาการศึกษาแห่งชาติเป็นผู้รับผิดชอบในด้านการหาสถานที่ จัดร่างหลักสูตร ตลอดจนการติดต่อความช่วยเหลือจากต่างประเทศ

ในปี พ.ศ. ๒๕๐๖ คณะอนุกรรมการฯ ได้ตกลงเลือกบ้านสีฐานเป็นที่ตั้งมหาวิทยาลัย โดยมีเนื้อที่ประมาณ ๕,๕๐๐ ไร่ ห่างจากตัวเมืองขอนแก่น ๔ กิโลเมตร

เมื่อวันที่ ๙ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๐๗ ได้มีการก่อสร้างอาคาร “คณะวิทยาศาสตร์-อักษรศาสตร์” และรับนักศึกษาของมหาวิทยาลัยรุ่นแรก ในวันที่ ๒๔ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๐๗ จำนวนทั้งสิ้น ๑๐๗ คน

ปี พ.ศ. ๒๕๐๘ คณะรัฐมนตรีมีมติให้เปลี่ยนชื่อ มหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ เป็น “มหาวิทยาลัยขอนแก่น” ตามชื่อเมืองที่ตั้ง และได้โอนกิจการจากสำนักงานสภาการศึกษาแห่งชาติไปเป็นของมหาวิทยาลัยขอนแก่น

ปี พ.ศ. ๒๕๐๙ มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯให้ตราพระราชบัญญัติมหาวิทยาลัยขอนแก่น และประกาศในราชกิจจานุเบกษา เมื่อวันที่ ๒๕ มกราคม พ.ศ. ๒๕๐๙ ซึ่งถือเป็น วันสถาปนามหาวิทยาลัย

 

มหาวิทยาลัยขอนแก่น

 

ช่วงปี พ.ศ. ๒๕๐๗ – ๒๕๑๖ มหาวิทยาลัยขอนแก่นในยุคเริ่มก่อตั้ง มี ๓ คณะวิชา ประกอบด้วย คณะเกษตรศาสตร์ คณะวิศวกรรมศาสตร์ และคณะวิทยาศาสตร์-อักษรศาสตร์ (ซึ่งจะทำหน้าที่สอนในรายวิชาพื้นฐานยังไม่ได้เปิดรับนักศึกษา) ในปีแรกมีการรับนักศึกษา จำนวนทั้งสิ้น ๑๐๗ คน และมีบัณฑิตระดับปริญญาตรีรุ่นแรกในปีการศึกษา ๒๕๑๐ จำนวน ๕๙ คน ต่อมาได้มีการจัดตั้งคณะศึกษาศาสตร์ (๒๕๑๒) คณะพยาบาลศาสตร์ (๒๕๑๔) และคณะแพทยศาสตร์ (๒๕๑๕) ทำให้ในช่วงนี้มีคณะวิชา รวมทั้งสิ้น ๖ คณะวิชา นอกจากนี้ยังมีการก่อตั้งโรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยขอนแก่นขึ้นมาเพื่อใช้เป็นฐานในด้านการเรียนการสอน และเป็นการบริการวิชาการให้แก่ชุมชนภายนอกมหาวิทยาลัยด้วย

ช่วงปี พ.ศ. ๒๕๑๗ – ๒๕๒๖ มหาวิทยาลัยขอนแก่น มีการขยายการศึกษาในสาขาวิชาวิทยาศาสตร์สุขภาพ โดยมีการจัดตั้งคณะเทคนิคการแพทย์ (๒๕๒๑) คณะสาธารณสุขศาสตร์ (๒๕๒๑) คณะทันตแพทยศาสตร์ (๒๕๒๒) คณะเภสัชศาสตร์ (๒๕๒๓) คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ (๒๕๒๑) และบัณฑิตวิทยาลัย (๒๕๒๑)

นอกจากนี้ ยังมีการจัดตั้งหน่วยงานสนับสนุนภารกิจของมหาวิทยาลัย เช่น สำนักวิทยบริการ สถาบันวิจัยและพัฒนา และที่สำคัญมีการสร้างโรงพยาบาลศรีนครินทร์ นอกจากจะใช้เป็นฐานในการผลิตบัณฑิตในสาขาแพทยศาสตร์แล้ว ยังเป็นแหล่งให้บริการด้านการรักษาพยาบาลแก่ประชาชนในภาคตะวันออกเฉียงเหนืออีกด้วย ในช่วงนี้มีคณะวิชารวมทั้งสิ้น ๑๒ คณะวิชา

ราชกิจจานุเบกษา เมื่อวันที่ ๖ กรกฎาคม ๒๕๖๑ เผยแพร่ประกาศมหาวิทยาลัยขอนแก่น เรื่อง ตราและสัญลักษณ์ของมหาวิทยาลัยขอนแก่น พ.ศ. ๒๕๖๑ ซึ่งเป็นรูปพระธาตุพนม โดยมีเทวดาอัญเชิญมิ่งมงคลเข้าหาพระธาตุพนมทั้งสองข้าง ด้านล่างเป็นชื่อมหาวิทยาลัยขอนแก่นสลักบนขอนไม้ อยู่ภายในซุ้มเรือนแก้วเป็นพื้นหลัง ๓ ช่อง พร้อมทั้งกำหนดรหัสสีดินแดง เพื่อให้เป็นมาตรฐานเดียวกันในการใช้

สาระสำคัญของประกาศดังกล่าวโดยสรุป คือ เพื่อเป็นตราและสัญลักษณ์ที่ใช้ในการสื่อสาร ใช้แสดงประกอบในกิจกรรม สื่อ วัตถุ สิ่งของ หรือสิ่งอื่นใด อันแสดงถึงหรือแสดงความเป็นเจ้าของของมหาวิทยาลัยขอนแก่น ซึ่งมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันถัดจากวันที่ประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป

ตราสัญลักษณ์มหาวิทยาลัยขอนแก่น เป็นตราสัญลักษณ์ที่ใช้มาตั้งแต่ก่อตั้งมหาวิทยาลัยขอนแก่น ซึ่งเป็นรูปพระธาตุพนม ทั้งสองข้างของพระธาตุพนมมีเทวดาอัญเชิญมิ่งมงคลเข้าหาพระธาตุพนม ด้านล่างของพระธาตุพนมเป็นชื่อมหาวิทยาลัยขอนแก่นสลักบนขอนไม้ อยู่ภายในซุ้มเรือนแก้วเป็นพื้นหลัง ๓ ช่อง โดยมีองค์ประกอบและความหมาย ดังต่อไปนี้

๑) พระธาตุพนม เป็นสิ่งศักดิ์สิทธิ์ประจำมหาวิทยาลัยขอนแก่น

๒) เทวดาอัญเชิญมิ่งขวัญสิริมงคลสู่มหาวิทยาลัย

๓) ขอนไม้ เป็นเอกลักษณ์สำคัญอย่างหนึ่งของจังหวัดขอนแก่น

๔) ซุ้มเรือนแก้ว ๓ ช่อง สื่อความหมายถึง คุณธรรม ๓ ประการ ได้แก่วิทยา คือ ความรู้ดี จริยา คือ ความประพฤติดี และปัญญา คือ ความฉลาดอันเกิดจากการเรียนดีและคิดดี

ทั้งนี้ได้กำหนดชื่อมหาวิทยาลัยขอนแก่นที่สลักบนขอนไม้ ใช้อักษรไทยว่า “มหาวิทยาลัยขอนแก่น” ชุดแบบอักษรสมเด็จกรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ หรือใช้อักษรอังกฤษว่า “KHON KAEN UNIVERSITY” ชุดแบบอักษรไทยสารบรรณ ซึ่งตราสัญลักษณ์อาจเป็นแบบลายเส้นอย่างเดียว หรือแบบลายเส้นและพื้นหลังภายในซุ้มเรือนแก้วก็ได้

สำหรับสีประจำมหาวิทยาลัยขอนแก่น เป็น “สีดินแดง” สื่อความหมาย ถึงลักษณะและภูมินามของพื้นที่ซึ่งเป็นเนินดินสีแดงหรือที่เรียกว่า “มอดินแดง” อันซึ่งเป็นที่ตั้งของมหาวิทยาลัยขอนแก่น โดยมีรหัสสีในระบบ CMYK เป็น C24 M88 Y99 K17 หรือรหัสสีในระบบ RGB เป็น R167 G59 B36

การใช้ตราสัญลักษณ์ ให้ใช้ในกิจการของมหาวิทยาลัยขอนแก่นเท่านั้น นอกเหนือจากวรรคหนึ่ง การใช้ตราสัญลักษณ์ต้องได้รับอนุญาตจากมหาวิทยาลัยขอนแก่น ผู้ได้รับอนุญาตให้ใช้ตราสัญลักษณ์ของมหาวิทยาลัยขอนแก่น ต้องปฏิบัติดังนี้ ๑) ใช้ตามวัตถุประสงค์การขอใช้และตามที่ได้รับอนุญาต ๒) ใช้ในสถานที่ พื้นที่ หรือบนสิ่งของที่เหมาะสม และด้วยความเคารพในตราสัญลักษณ์ ๓) เมื่อเสร็จสิ้นการใช้ ต้องเก็บรักษาหรือทำลาย

ในกรณีที่ผู้ได้รับอนุญาตให้ใช้ตราสัญลักษณ์ของมหาวิทยาลัยขอนแก่นไม่ปฏิบัติตามประกาศ มหาวิทยาลัยขอนแก่นอาจสั่งแก้ไข ยุติ หรือยกเลิกการอนุญาตก็ได้ และในกรณีที่เกิดความเสียหายแก่มหาวิทยาลัยขอนแก่นให้ดำเนินการตามกฎหมายที่เกี่ยวข้องทันที

โดยตราสัญลักษณ์ตามประกาศนี้เป็นงานอันเป็นลิขสิทธิ์ของมหาวิทยาลัยขอนแก่น และให้อธิการบดีมหาวิทยาลัยขอนแก่นรักษาการตามประกาศนี้ กรณีใดที่เกี่ยวข้องกับประกาศนี้แต่มิได้กำหนดไว้ในประกาศนี้ หรือกรณีมีปัญหาในการปฏิบัติ หรือตีความ ให้อธิการบดีมหาวิทยาลัยขอนแก่นเป็นผู้วินิจฉัย สั่งการ และให้การวินิจฉัย สั่งการของอธิการบดีมหาวิทยาลัยขอนแก่นถือเป็นที่สุด

ประกาศ ณ วันที่ ๖ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๖๑
ณรงค์ชัย อัครเศรณี
นายกสภามหาวิทยาลัยขอนแก่น

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องที่ต้องการถูกทำเครื่องหมาย *

Back To Top